Kryzys męskości w dobie feminizmu: jak współcześni mężczyźni odnajdują się w zmieniającym się świecie?
Nikola Drąg
- 2025-04-02
- Psychologia
Współczesny świat stawia przed mężczyznami wyzwania związane z redefinicją tradycyjnych ról płciowych. Wzrost znaczenia feminizmu i dążenie do równości płci skłaniają do refleksji nad męskością i jej miejscem w społeczeństwie. Czy mężczyźni doświadczają kryzysu tożsamości? Jak radzą sobie z tymi zmianami i czy poszukują wsparcia psychologicznego?
Kryzys męskości: mit czy rzeczywistość?
Pojęcie „kryzysu męskości” odnosi się do poczucia dezorientacji mężczyzn wobec zmieniających się oczekiwań społecznych. Tradycyjne wzorce męskości, oparte na dominacji, niezależności i sile fizycznej, ustępują miejsca bardziej zróżnicowanym modelom, uwzględniającym empatię, współpracę i umiejętność wyrażania emocji (Connell, 1995).
Michael Kimmel (2010) wskazuje, że współczesny mężczyzna często czuje się „rozbity” pomiędzy oczekiwaniami tradycyjnej męskości a potrzebami współczesnego społeczeństwa. Z jednej strony od mężczyzn nadal wymaga się, by byli „żywicielami rodziny”, a z drugiej oczekuje się większej otwartości emocjonalnej i aktywnego zaangażowania w życie rodzinne. Ta dwoistość bywa źródłem frustracji, a nawet poczucia wypalenia.
Wpływ zmian społecznych na mężczyzn
Dynamiczne przemiany społeczno-kulturowe w
ywierają istotny wpływ na to, jak mężczyźni postrzegają siebie i swoje role. Wzrost ruchów feministycznych, dążenie do równości płci, a także zmiany w strukturach zawodowych (np. większa liczba kobiet na wysokich stanowiskach) często prowadzą do konfrontacji z pytaniem: czym dziś jest męskość?
Jak zauważa Levant (2009), mężczyźni coraz częściej mierzą się z oczekiwaniami dotyczącymi wielozadaniowości: z jednej strony mają osiągać sukcesy zawodowe, a z drugiej – być emocjonalnie zaangażowanymi partnerami i ojcami. Tego rodzaju presja bywa źródłem stresu i może prowadzić do konfliktów wewnętrznych.
Poszukiwanie pomocy psychologicznej przez mężczyzn
Jednym z kluczowych problemów związanych z kryzysem męskości jest niska skłonność mężczyzn do poszukiwania pomocy psychologicznej. W Polsce kobiety korzystają z poradni zdrowia psychicznego znacznie częściej niż mężczyźni – aż o 50% częściej (CBOS, 2018). Co więcej, badania Addis i Mahalika (2003) wykazały, że wielu mężczyzn postrzega korzystanie z pomocy psychologicznej jako oznakę słabości, co jest sprzeczne z tradycyjnymi wzorcami męskości.
Tego rodzaju stereotypy kulturowe mogą być destrukcyjne, szczególnie w obliczu trudnych doświadczeń, takich jak utrata pracy, rozwód czy problemy zdrowotne. Jak wskazują dane WHO (2021), mężczyźni znacznie częściej niż kobiety dokonują samobójstw, co podkreśla potrzebę przełamania stygmatyzacji związanej z terapią.
Statystyki dotyczące zdrowia psychicznego mężczyzn
Według danych WHO (2021), kobiety częściej zgłaszają się z problemami psychicznymi, takimi jak depresja czy lęk, jednak to mężczyźni częściej doświadczają poważnych konsekwencji wynikających z braku leczenia, takich jak uzależnienia czy samobójstwa. W Polsce w 2020 roku aż 85% samobójstw było popełnionych przez mężczyzn (GUS, 2020). Te liczby pokazują, jak istotne jest zwiększenie dostępności i atrakcyjności usług psychologicznych dla mężczyzn.
Jak i kiedy mężczyźni powinni szukać pomocy?
Ważne jest, aby mężczyźni przełamywali stereotypy i poszukiwali wsparcia w obliczu trudności emocjonalnych. Terapia może pomóc w radzeniu sobie z lękiem, depresją czy problemami w relacjach. Warto pamiętać, że skorzystanie z pomocy specjalisty nie oznacza słabości – wręcz przeciwnie, świadczy o odwadze i determinacji w dążeniu do poprawy jakości życia (Levant et al., 2009).
Niepokojącymi sygnałami, które mogą wskazywać na konieczność konsultacji z psychologiem, są:
- Przewlekły stres i trudności w radzeniu sobie z codziennymi wyzwaniami,
- Izolacja społeczna i unikanie kontaktów towarzyskich,
- Objawy depresji, takie jak apatia, smutek czy brak energii,
- Problemy w relacjach, zarówno zawodowych, jak i osobistych.
Przełamywanie stygmatyzacji
Edukacja społeczna na temat zdrowia psychicznego jest kluczem do przełamywania stygmatyzacji związanej z terapią. Jak zauważa Addis i Mahalik (2003), kultura, która promuje męskość opartą na sile i niezależności, utrudnia mężczyznom otwarte mówienie o swoich problemach. Kampanie społeczne, które pokazują mężczyzn jako osoby dbające o swoje zdrowie psychiczne, mogą znacząco przyczynić się do zmiany tego trendu.
Podsumowanie
W obliczu dynamicznych zmian społecznych mężczyźni stoją przed wyzwaniem redefinicji swojej tożsamości. Kryzys męskości, choć nie zawsze widoczny, stanowi istotny problem, który wymaga uwagi zarówno ze strony społeczeństwa, jak i samych mężczyzn. Aktywne poszukiwanie wsparcia psychologicznego, przełamywanie stereotypów oraz rozwijanie umiejętności emocjonalnych mogą przyczynić się do poprawy zdrowia psychicznego i jakości życia mężczyzn.
O nas
Ostatnie artykuły
- All Post
- Bez kategorii
- Psychologia
- Psychoterapia
